Gratis Nederlandse juridische skills voor Claude en Codex

“De rechtbank vermoedt dat de vindplaatsen via ChatGPT of een vergelijkbare zoekmachine zijn opgedoken en zonder controle in de processtukken zijn overgenomen.”

Rechtbank Noord-Nederland, 19 november 2025, ECLI:NL:RBNNE:2025:4814, r.o. 4.5

In die zaak over een erfrechtelijke verdeling beriep een partij zich op een arrest van de Hoge Raad van 19 december 2003, ECLI:NL:HR:2003:AL8444. Wie dat nummer bij de officiële bron ophaalt, ziet binnen seconden iets anders: een arrest van 12 december 2003 in een zaak van Marlud B.V., afgedaan met artikel 81 RO. De rechtbank stelde daarbij vast dat de aangevoerde rechtsregel in de genoemde arresten ontbrak.

Er bestaan Claude-skills voor Nederlands recht die zo’n eerste controle in seconden doen. Deze bibliotheek bevat twaalf gratis skills voor Claude Code en Codex: ze halen uitspraken, wetteksten, Kamerstukken en tuchtuitspraken op uit officiële bronnen, berekenen procestermijnen en wettelijke rente, en zetten memo’s, jurisprudentieoverzichten, tegenlezingen en feitenchronologieën op. De code staat onder een MIT-licentie op GitHub en draait op Python 3.9 of nieuwer met alleen de standaardbibliotheek.

De bibliotheek

De bibliotheek telt zes bronskills, twee rekenhulpen en vier skills om te schrijven en te toetsen. Een skill is een map met een instructiebestand (SKILL.md) en waar nodig Python-scripts die het model zelf uitvoert. De bron- en rekenskills pakt het model op zodra uw vraag erom vraagt; de schrijf- en toetsskills roept u zelf aan, bijvoorbeeld met /wederpartij.

In voorbereiding zijn onder meer citatiecheck, wetshistorie, citatienetwerk, sommatie, contract-review-nl, processtukken, clientbrief en transitievergoeding. Die volgen na tests en juridische review.

Installatie

De hele bibliotheek gaat met twee commando’s in Claude Code, of één zelfstandige skillmap wordt gekopieerd naar Claude Code of Codex.

1. Controleer met python3 --version dat Python 3.9 of nieuwer aanwezig is. Op macOS en de meeste Linux-systemen staat Python er al op.

2. Installeer de skills op een van deze drie manieren:

   # Claude Code: de hele bibliotheek
   /plugin marketplace add LucasHogendoorn/nl-juridische-skills
   /plugin install nl-juridische-skills@nl-juridische-skills
   
   # Eén losse skill, voor Claude Code of Codex
   git clone https://github.com/LucasHogendoorn/nl-juridische-skills
   cp -r nl-juridische-skills/skills/rechtspraak ~/.claude/skills/
   cp -r nl-juridische-skills/skills/rechtspraak ~/.codex/skills/
   
   # Via de skills-installer, voor meerdere agents
   npx skills@latest add LucasHogendoorn/nl-juridische-skills

3. Stel uw vraag in gewone taal, bijvoorbeeld “Wat zegt artikel 6:119a lid 5 BW?”. Het model kiest zelf de passende skill.

Welke skill bij welke vraag

De keuze volgt uit wat nodig is: een tekst, een datum of bedrag, of een concept. Elke tabel geeft per skill een voorbeeldvraag om letterlijk over te nemen.

• Een uitspraak: rechtspraak haalt hem op, uitspraak-samenvatten vat hem samen.
• Een wetsartikel: wettekst.
• Wat de wetgever bedoelde: parlementaire-geschiedenis.
• Een tuchtuitspraak: tuchtrecht.
• Een termijn of een rentebedrag: termijnen of wettelijke-rente.
• Een dossier op volgorde: feitenchronologie.
• Een concept schrijven: memo-schrijven of jurisprudentie-overzicht.
• Een concept toetsen: wederpartij of bronvermelding.

Bronnen ophalen

uitspraak-samenvatten controleert met een script dat elk citaat van vier woorden of meer letterlijk in de uitspraak staat, en houdt het eigen oordeel van de Hoge Raad gescheiden van een geciteerde hofoverweging.

Rekenhulpen

Beide rekenhulpen tonen rekenstappen en wettelijke grondslag. Bij het termijnvoorbeeld eindigt de appeltermijn op donderdag 30 april 2026. De Hoge Raad: “Aldus staan voor het aanwenden van het rechtsmiddel steeds drie volle kalendermaanden ter beschikking” (ECLI:NL:HR:2017:2225, r.o. 3.4.3). Is de laatste maand korter, dan eindigt de termijn op de laatste dag daarvan (r.o. 3.4.4); een zaterdag, zondag of erkende feestdag schuift door op grond van artikel 1 Algemene termijnenwet.

termijnen rekent voor 2020 tot en met 2028, wettelijke-rente tot en met 31 december 2026; daarbuiten weigeren de scripts.

Schrijven en toetsen

Deze vier skills leveren concepten en citeren alleen wat in dezelfde sessie is opgehaald. wederpartij beperkt zich tot vinden: elk bezwaar krijgt een sterkte (kritiek, wezenlijk of beperkt), en het herstel blijft bij u.

Officiële bronnen

De bronskills halen hun tekst rechtstreeks bij vier officiële, openbare aanbieders. Elke uitvoer bevat een bronlink om zelf te openen.

De zoekdienst van de Rechtspraak filtert op instantie, datum, rechtsgebied en soort. Voor zoeken op woorden in de volledige tekst gebruikt u uitspraken.rechtspraak.nl en haalt u de gevonden ECLI’s daarna met de skill op. De gebundelde Parlementaire Geschiedenis NBW, handboeken, tijdschriften en betaalde databanken vallen buiten de bibliotheek.

Naar de bronnen gaan alleen zoekvragen en identificatoren; dossierinhoud verwerkt het AI-model waarmee u werkt, onder de voorwaarden van die aanbieder.

Ophalen en wegen

De zaak in Groningen toont twee soorten fouten. Een verkeerde datum of een ECLI die naar een ander arrest leidt, ziet u na één ophaalactie. Dat de aangevoerde rechtsregel ontbrak, ziet alleen wie de uitspraak leest. De NOvA zegt het onomwonden: “Controleer citaten, jurisprudentie en feiten altijd handmatig vóór gebruik.” (Aanbevelingen AI in de advocatuur)

De skills verlagen de prijs van die controle. Een werkwijze voor maandag: installeer rechtspraak en wettekst, en haal vóór verzending elke ECLI in het concept op met --alleen-meta. Wijkt de instantie, de datum of het onderwerp af, dan ziet u dat vóór de wederpartij het ziet; de handmatige variant staat in AI-bronvermeldingen controleren.

flowchart TD
  A[ECLI in het concept] --> B[Ophalen met rechtspraak]
  B --> C{Instantie en datum kloppen?}
  C -->|Nee| D[Vindplaats corrigeren of schrappen]
  C -->|Ja| E[Rechtsoverweging lezen]
  E --> F{Draagt die de stelling?}
  F -->|Nee| G[Stelling aanpassen of andere bron zoeken]
  F -->|Ja| H[Citaat met r.o.-nummer opnemen]

Skills en Minuut

De skills worden stap voor stap zelf ingezet; Minuut neemt het uitzoekwerk in één opdracht over. De bibliotheek is gemaakt door Lucas Hogendoorn, oprichter van Minuut. Bij Minuut zoekt een team van AI-onderzoekers in Nederlandse wetgeving, rechtspraak en EU-recht uit officiële bronnen, leest het elkaars werk tegen en legt het elke bronverwijzing naast de oorspronkelijke tekst. Na anderhalf uur of langer volgt een onderbouwde memo waarin elke bron met één klik te openen is, zoals de werkwijze laat zien.

Dutch law skills for Claude Code and Codex (English summary)

nl-juridische-skills is a free, MIT-licensed library of twelve skills for Dutch legal research and drafting in Claude Code and Codex. It fetches case law, statutes, parliamentary papers and disciplinary decisions from official public sources, calculates deadlines and statutory interest, and drafts memos and reviews. It runs on Python 3.9+ with the standard library and needs no API key. Install with /plugin marketplace add LucasHogendoorn/nl-juridische-skills. All output is a draft for a lawyer to verify.